Ebü’l-‘Atâhiyye, İbnü’r-Rûmî ve Mütenebbî Örneğinde Abbâsî Dönemi Şiirlerinde Sosyo-Kültürel Yabancılaşmanın Yansımaları -Sosyolojik Bir İnceleme - Yaseen, Dr.mohammed (Mevzu – Sosyal Bilimler Dergisi, 2025)
Bu çalışma, Abbasî dönemi Arap şiirinde görülen sosyo-kültürel yaban-cılaşma konusunu, her biri farklı bir boyutta ele alan Ebu’l-‘Ebü’l-‘Atâhiyye, İbnü’r-Rûmî ve Mütenebbî’nin şiirleri üzerinden ele almaktadır. Araştırma; Ebu’l-‘Atahiyye’nin, psikolojik yabancılaşmayı ifade eden tefekkür ve mür-tedilik unsurlarını taşıyan beyitleri, İbnü’r-Rûmî, çoğunlukla siyasi yabancı-laşmayı dile getiren toplumsal şiirleri ile ahlaki yozlaşmanın bir yansıması olarak Mütenebbî’nin şiirlerini farklı boyutları ile ortaya koymaktadır. Ça-lışmada, seçilen şiirler titizlikle incelenmiş, ele alınan şairlerin hayatları ile bulundukları sosyo-kültürel çevre karşılaştırmalı olarak analiz edilmiş ve bilim edebiyat ve kültürel açıdan doruk noktasında olan bu dönemde sosyo-kültürel yabancılaşma ele alınmıştır. Çalışma kapsamında; toplumsal bağla-rın, ahlaki felsefenin ve ağıt gibi unsurların şiirdeki yansımaları ele alınmış, Abbasî dönemde sosyo-kültürel yabancılaşmanın edebiyat üzerindeki önemi vurgulanmıştır. Makalenin temel amaçlarından biri de her bir şairin ele alı-nan konuya yönelik özgün yaklaşımının, insan faktörü üzerindeki katkıları-nı ortaya çıkararak klasik Arap şiiri bağlamında bilgi birikimini zenginleş-tirmektir. Çalışma metot olarak; edebi eleştiri ile tarihsel yaklaşımı harman-layan nitel bir analiz yöntemine dayanmakta olup şairlerin bulundukları çevre ve kullandıkları dilin ışığında sağlam temellere dayalı yorumlar sunmaktadır.